Menu

Nieuwe narratieve interventie voor Justitiële Jeugdinrichtingen

5 November 2019
Young in Prison heeft samen met het Lectoraat Residentiële Jeugdzorg Leiden en Essa Research een nieuwe narratieve interventie voor Justitiële Jeugdinrichtingen ontwikkeld en onderzocht. Doel van het project een ‘Har(d)t verhaal’ was om de behandelrelatie tussen jongere en medewerker in een JJI te verbeteren met behulp van een creatief en zelfgemaakt levensverhaal.

Na een pilot-fase worden nu de eerste resultaten en bevindingen gedeeld: ‘Waar mentoren voorheen de feiten-kenden-omdat-ze-het-wisten, bijvoorbeeld vanuit het dossier, kennen zij nu de jongens op basis van feiten-die-je-kent-omdat-je-ze-voelt.’ De pilot en het onderzoek was onderdeel van het programma Koers en Kansen: Levensloop Centraal van het Ministerie van Justitie en Veiligheid.

Aanleiding
Jongeren in JJI’s herkennen zichzelf vaak niet terug op papier waarin afspraken worden weergegeven of hun profiel is opgeschreven. Dat bleek uit eerder onderzoek van Young in Prison. Jongeren gaven hierin aan dat ze het belangrijk vinden een eigen stem te krijgen in het beeld dat over hen bestaat.

Creatieve workshops Young in Prison Nederland en het Lectoraat Residentiële Jeugdzorg stelden daarom voor een methodiek en creatieve workshop te ontwikkelen voor gedetineerde jongeren in JJI’s, waarmee zij hun levensverhaal onder woorden brengen. Het was de insteek dat dit verhaal wordt toegevoegd aan het dossier van jongeren, het vormt daarmee voor de hulpverlening en toezicht een belangrijk aangrijpingspunt om verbinding te maken met ‘hun jongere’.

De narratieve methodiek
‘Een Har(d)t Verhaal’ is in drie JJI’s uitgevoerd door een tweetal creatieve docenten van YiP en in totaal hebben 12 jongeren geparticipeerd. Het idee van de workshop is dat jongeren door een brede selectie van vragen op creatieve wijze aan het denken worden gezet over (belangrijke, bepalende of veelzeggende momenten in) hun levensloop. Ze schrijven en bespreken alles wat er maar in hun opkomt tijdens een brainstormsessie.

Deze werken ze verder uit met een docent van YIP. De jongere heeft daar vervolgens een creatief (audio)verslag van gemaakt. Op het fragment staat in 3 tot 5 minuten een betekenisvol verhaal van de jongere zelf dat is vertolkt naar ‘Wat je ook van mij moet weten’.

In totaal hebben acht jongeren hun audiofragment en verhaal beluisterd met hun mentor. Na het beluisteren van het fragment gingen mentor en jongere met elkaar in gesprek over het fragment aan de hand van een praatvel met vragen als: ‘Wat heeft jou geraakt in mijn verhaal?’.

Dit is begeleid en geobserveerd door onderzoekers. Jongeren en mentoren hebben bovendien vragenlijsten ingevuld en zijn na de het gezamenlijk beluisteren ook individueel geïnterviewd om hun ervaringen en het effect van de narratieve workshop en het audiofragment te duiden. Gedurende het onderzoek stonden zowel de ervaringen van jongeren als de werkrelatie centraal.

Bevindingen pilot en onderzoek
Een selectie van de bevindingen van het onderzoek:
De deelnemende jongeren geven bijna allemaal aan dat het verhaal recht doet aan wie ze - naast het door hun getoonde delict gedrag (ook in positieve zin) - zijn. Een jongere vertelt:

“Ik zit hier voor iets dat niet positief is, dus dan vind ik het wel belangrijk dat ik ook mijn positieve kant laat zien. Om te laten zien dat ik niet alleen maar slechte dingen heb gedaan.”

De deelnemende jongeren geven aan dat de workshop daadwerkelijk aanzet tot nadenken over het leven. Tegelijkertijd is juist dit een lastige opgave voor hen. Zeker aan het begin van de workshop wanneer ze als het ware nog ‘op verhaal’ moeten komen.

“Ja, je komt tot jezelf. Ik was twee dagen met mezelf bezig.” 

Alhoewel de deelnemende jongeren en mentoren al een relatief goede werkrelatie bleken te hebben, gaven mentoren na de luistersessie aan dat het gedeelde verhaal het gevoel van binding met de jongere versterkt heeft voor hen. Dit, omdat het verhaal heeft geleidt tot meer begrip voor jongeren en soms zelfs een mate van persoonlijke herkenning bij de mentoren.

Waar mentoren voorheen de feiten-kenden-omdat-ze-het-wisten, bijvoorbeeld vanuit het dossier, kennen zij nu de jongens op basis van feiten-die-je-kent-omdat-je-ze-voelt. Dit heeft voor een deel van de mentoren ook bijgedragen aan het handelingsperspectief. Waarbij zij de informatie die ze hebben gekregen als opening zien om contact te zoeken. Hierover geeft een mentor aan:

“Zijn verhaal maakte mij duidelijk dat hij zich ongehoord voelt. Dat geeft mij weer voeding om na een gesprek bijvoorbeeld te vragen ; “Voel je je gehoord?”. Ook kan ik dit aan de collega’s hier als tip meegeven..”
 
Lees hier het volledige rapport: Een har(d)t verhaal definitief .pdf

Foto: Persoonlijke bezittingen van een jongere die in RJJI de Hartelborgt verblijft (Stacii Samidin voor Young in Prison, 2019) 

 
© YiP International 2015 Design by Smel